کشت بدون خاک
کشت بدون خاک
کشت بدون خاک
 
تاريخچه:
 اطلاعات اوليه در مورد هيدرو پونيك از سال 1960 ميلادي جمع آوري شده است.   در صورتيكه گياهان حتي تا قبل از اين تاريخ نيز بدون خاك رشد كرده اند. باغهاي معلق بابل ، باغ شناور آز تك در مكزيك و مثالهايي در چين از اين نمونه اند. 
در مصر شواهدي وجود دارد كه در چند سال قبل از ميلاد نيز كشت در آب انجام ميگرفته است.
اولين شواهد علمي ثبت شده در مورد هيدرو پونيك مربوط به جان ون هلموت بلژيكي است و پس از آن جان وودوارد انگليسي گياهان را در آبي كه حاوي انواع متعددي از خاكها بود ، كشت كرد و فهميد بهترين رشد در مخلوطي صورت مي گيرد كه حاوي مقدار بيشتري خاك است و نتيجه گرفت كه رشد گياه حاصل موادي است كه از خاك در آب حل شده است و در اختيار گياه قرار گرفته است و خود آب به تنهايي قادر به بر آورده كردن نيازهاي گياه نمي باشد. تجربيات ادامه پيدا كرد و در اين بين نكات تازه اي از فرايند رشد و تغذيه گياه روشن شد.
با كشف و توسعه پلاستيك، هيدرو پونيك نيز گام بزرگي به جلو رفت. كاربرد پلاستيك هزينه ها را كاهش داد و سادگي كار بيشتر شد. بسترها براحتي از محيط بيرون جدا شدند و با مديا پر شدند ، با توسعه پمپهاي مناسب، والوها و ساير تجهيزات ، اتو ماتيك كردن سيستم ممكن شد.پروژه هاي هيدروپونيك بزرگي براي توليد انواع سبزيجات و گلها شكل گرفته و در حال شكل گيري است و همچنان در حال گسترش است.
 
تعريف
ساده ترين تعريف هيدرو پونيك روشي از توليد است كه در آن گياه غذاي خود را به جاي آنكه از كلوئيدهاي خاك بگيرد از محلول غذايي دريافت مي كند. كشت به روش
هيدرو پونيك در داخل و خارج گلخانه امكان دارد.
كنترل دما، رطوبت و مديريت ساير فاكتور ها در داخل گلخانه، چه در كشت خاكي، چه در كشت بدون خاك يكسان است. تفاوت عمده به  سيستم حمايت فيزيكي گياه و روش ارائه آب و مواد غذايي مربوط مي شود.
 
  
 
مزاياي روش هيدروپونيك :
1-تراكم بيشتر : استفاده از اتاقهاي رشد براي جوانه زني و توليد گياهچه و كاهش فضاي رقابتي بين گياهان اين امكان را مي دهد كه تعدا بيشتري گياه در واحد سطح داشته باشيم. اين مزيت بخصوص در مكانهايي كه زمين و هزينه ساخت گلخانه بسيار زياد است، (مانندكشورهاي اروپايي) بسيار ترغيب شده اند.
2-افزايش توليد: گزارشات نشان مي دهد كه افزايش توليد و بهبود كيفيت از نتايج تغذيه مطلوب است. از آنجا كه مديريت تغذيه در هيدروپونيك بهتر انجام مي گيرد. توليد افزايش 
مي يابد . بايد در مورد بوته هاي رز در هلند همراه با استفاده از نور مصنوعي و كشت هيدروپونيك كاملا اتوماتيك و مدرن و گلخانه هاي فوق مدرن شيشه اي، تزريق دي اكسيد كربن و ساير فاكتورهاي رشد ، توليد هر بوته بين 15 تا 30 درصد افزايش مي يابد. كارشناسان تخمين مي زنند در گلخانه هاي پلاستيكي با سيستم مديريت بسيار خوب و كنترل دقيق دما و رطوبت بدون نور مصنوعي و تزريق دي اكسيد كربن، استفاده از سيستم هيدرو پونيك توليد را 12-8 درصد افزايش دهد.
3- كاهش از دست رفتن آب از طريق تبخير: از آنجا كه در اين كشت آب با هوا بطور مستقيم در تماس نيست، مقدار از دست دادن آب از طريق تبخير بشدت كاهش مي يابد. اگر چه اين امر در مصرف آب تاثير دارد، ولي رطوبت ايجاد شده حاصل از ورود آب بخار شده به هوا نيز وجود نخواهد داشت و براي تامين رطوبت گلخانه بخصوص در ماههاي گرم، بايد دقت بيشتري كرد.
4- آفات و بيماريهاي خاكزي وجود ندارند: بدليل عدم استفاده از خاك وجود بيماري هاي قارچي خاكزي و ساير پاتوژنهاي خاكزي در صورت استريل كامل مديا منتفي  است .ولي به هر حال اگر پاتوژن به هر نحو وارد مديا شود، ميتواند بشدت و سرعت وحشتناكي گسترش يابد.
 
معايب روش هيدروپونيك
 
افزايش سرمايه گذاري اوليه: پمپها، تانكها، وسائل كنترل و سيستم حمايت فيزيكي هزينه ها را چند ده دلار در هر متر مربع افزايش مي دهد. اگر به آنها سيستم نور مصنوعي و اتاق رشد نيز اضافه شود . هزينه بسيار بسيار بزرگي خواهد شد.
افزايش مصرف انرژي:پمپها، نور و سيستم كنترل انرژي اضافي را مصرف مي كنند كه جزء هزينه هاي جاري محسوب مي شودو باعث كاهش سود خالص ميگردد.
  
 
3-نياز به مهارتهاي فني زيادي دارد: توليد كننده اي كه در سيستم هيدروپونيك توليد مي كند بايد پس زمينه قوي در علوم گياهي داشته باشد و تقريبا يك شيميست باشد. از آنجا كه سيستم تغذيه،تزريق كننده ها، پمپها و محاسبه گرها نيز نياز به تعمير، نگهداري و باز بيني دارند، وجود متخصص خبره محلي كه در زمانهاي خاص و بحراني بتواند بسرعت در سايت حاضر شده و پروژه را نجات دهد الزامي است.
4-نياز به كودهاي خالص با كيفيت بالا دارد: از آنجا كه در اين سيستم گياه در تماس مستقيم با محتويات كود است و ماده  واسطه اي به نام خاك براي تحمل استرس وجود ندارد، هر گونه ناخالصي و يا نامحلول بودن  باعث مي شود كه مصرف كود را غير ممكن كند. لذا تنها استفاده از كودهاي خالص با كيفيت بالا كه خواه نا خواه قيمت آنها چندين برابر كودهاي عادي است الزامي است. اوضاع وقتي وخيم تر مي شود كه توليد كننده از سيستم 
برگشت دار Recycled استفاده نكند. در اين صورت مصرف اين نوع كودها افزايش مي يابد. هزينه هاي جاري بالا مي رود و سود خالص بشدت كاهش مي يابد. اين موضوع باعث افزايش طول مدت بازگشت سرمايه گذاري شده و بعضا با وجود افزايش توليد ايجاد شده ، انجام پروژه توجيه اقتصادي نخواهد داشت.
 
اقتباس از كتب: توليد از طريق هيدرو پونيك، مهندسي گلخانه و مديريت گلخانه
 

نوشته شده در 27/09/1395 شنبه ساعت 16:10:02 توسط samira


بازگشت به صفحه ژنتیک و اصلاح نباتات


امتیاز شما به این مطلب

در کادر زیر نظر خود را درج نمایید




 refresh
کد امنیتی را وارد نمایید